Murat Talu: “Tomarla para verip aldığımız kereste kamyonu geldi. Peki şimdi…”

2. Dünya harbi bittiğinde Amerika\'ya götürülen sanayiciler çok şaşırmışlar: “Bu Amerikalı\'lar her şeyi ölçüp yazıyor, üstelik daha bilgisayar da yok. Ne ne kadar taşınıyor, kaç dakikada, ne kadar mesafeye ?..” vs.

1-Kereste istifleri toprağa temas etmemelidir!

Toprakta yaşayan zararlıların, kerestenize ulaşmaması için gereken güvenlik mesafesi 20 cm kadardır. İstiflerinizi ya 20x20cm azman kalaslar yada beton parçalar ile toprak yüzeyinden kaldırmalısınız. En uygunu, künk vs. gibi beton mamuller satan ardiyelerde bulabileceğiniz yaya kaldırımları için üretilen bordürleridir. İstiflerin altında hava şartlarına dayanıklı, sizin için en kolay bulunan ve istif sıklığınıza uygun yastık seçimini yapmalısınız.

Eğer fabrika alanında asfalt veya beton zemin üzerinde istif yapıyorsanız, kılıcına duran 5x10 veya 5x15 yastıklar kısa süreli istifler için işinizi görecektir. Yine de istif altında yağmur suyunun göllenmediğinden emin olmalısınız.

Yastık araları yaklaşık 100 cm civarında olmalıdır. Aralkların ne kadar olması gerektiği konusunda bilimsel çalışma ve hesaplar olsada, istif yüksekliğiniz ve kereste boyuna göre uygun aralığı deneme yanılma metodu ile bulabilirsiniz. Önemli olan kerestenin seğim vermemesidir.

2-Kereste istifleri terazisinde olmalıdır!

Şantiye veya fabrika sahasında yaptığınız istiflerin altındaki yastıkların düşük zeminlere gelen kısımlarının altını doldurarak teraziye alınız. Hem iş emniyeti açısından, hem yağmur suyunun akıntısı için hem de kalaslardaki mevcut ağacın öz suyunun homojen dağılımı için bu ufak detayı atlamamalısınız.

3-İstif çıtaları

Genellikle 3x3 cm boyutlarındki istif çıtaları teak gibi temas ettiği diğer ağaçları zamanla boyayan ağaçlardan ve metalden olmamalıdır. PVC boruları ortadan keserek kullananlar olsada yüksek istiflerde bunların ezileceği kuşkusuzdur.

Önemli noktalardan biri çıtaların tamamının aynı ölçüde olması ve bükülüp bozuldukça değiştirilmeleri gereğidir.

Bir başka önemli nokta istif çıtalarının üst üste, aynı hizada yerleştirilmeleri gereğidir. Resimdeki gibi bir istifteki kalasların akibeti hiç te hoş değildir.

Daha da önemli olan konu kereste başlarındaki istif çıtalarının, kalasların tam ucuna konulması gereğidir. Eğer bunu yapmaz iseniz, çıtayı nereye koydu iseniz kerestenin o noktaya kadar çatlamasına razı oldunuz demektir. Çatlama nedeni kerestenin kötülüğü değil tamamen sizin ihmalinizdir!

4-En üstteki kalaslar

İstifin en üstündeki kalaslar, diğerleri gibi üzerlerinde yük bulunmadığı için daha rahat bükülüp deforme olacaklardır. Bu nedenle istifin en üstüne bulabileceğiniz briket, tuğla gibi ağırlıklar yerleştiriniz. En üstteki kalasların hızla kurayarak yarılıp çatlamaması için de, hep istif üstlerinde bu amaçla kullanılacak ve gözden çıkarılmış OSB gibi levhalar veya bu amaçla ayrılmış kötü kalaslar kulanınız.

5-Kısa kalaslar

Kısa ve ölçü dışı kalasları istifin ortasına yerleştiriniz. İstiflerinizin dış iki yanı aynı ende ve boydaki keresteden oluşmalıdır.

Değişik kalınlıktaki keresteyi kesinlikle aynı sırada istiflemeyiniz. Devrilme riskini azaltmak için kalın olanları alttaki sıralarda, inceleri ise yukarıda kullanmalısınız. Kaldı ki bu sayede kaldırmanız - indirmeniz de kolay olacaktır.

İstifleri konumlandıracağınız bir sundurma altı yok ise su geçirmeyen ancak nefes alan bir malzeme ile örtmeniz ideal bir durumdur. Bulabileceğiniz en ucuzu bildiğiniz ruberoit olacaktır. Naylon örtüler rutubeti içerde tutacağından kesinlikle kullanılmamalıdır. Eğer para harcamak stiyorsanız son senelerde shingle çatı örtüleri altında kullanılan Tyvek veya benzeri nefes alan malzemelerde kulanabilirsiniz. Bu tür malzemenin önünü arkasını karıştırmamalısınız.

İstif üstünü örterken biraz meyil vermeniz suyun akması için gereklidir. Her metre için 1 cm yeterli minimum eyimdir. Ruberoit veya Tyvek gibi yumuşak malzeme havuzlanma yaparak su tutacağından, altlarına OSB gibi paneller ile düzgün eyim vermeniz pek iyi olacaktır.

İstif yapacağınız sahayı iyi inceleyiniz. Binaların güneye ve batıya bakan cepheleri yerine kuzeye ve doğuya bakan cepheleri önünü tercih ediniz. Güneye ve batıya bakan cepheler çok fazla güneşe mazur kalacaklardır. Bu durmda istiflerinizi duvara birleştirmek yerine, duvar ile arasında yaklaşık 50cm havalandırma mesafesi bırakınız.

Eğer uzun süre duracak bir istif ise, Önüne güneş geldiğinde indirebileceğiniz bir perde sistemi oluşturmanızda fayda vardır. Hızlı ve aşırı kurumanın kerestelerimizi çatlatmasını istemeyiz.

İstiflere kimden ve ne zaman alındığı, cinsi,miktarı gibi bilgileri içeren birer etiket iliştirilmeli veya numaralandırılarak bu bilgiler bilgisayarda takip edilmelidir.

8-Dönüşüm

İstifler, belli bir düzen içerisinde bozulmalı ve başka bir yere yeniden istif yapılmalıdır. Bu sayede kereste hem havalandırılmış olacak hem de alttakiler üste, üstekler alta geçerek hava kurumasında demge sağlanacaktır. Ayda 3000m3 kereste işleyen bir fabrikada bu iş başlı başına ayrı bir ekip gerektirecektir. Ancak ufak atelyelerinde kendi imkanları ile 2 istifi 2-3 saatte alt üst edebileceği unutulmamalıdır.

9- Özet

%18,5 fire, KDV oranı demektir. %18,5 fire çok büyük rakamdır. Yaptığınız her işte %20 pahalısınız demektir. Malınızın kıymetini bilin, paraları odunluğa atmayın. Yazıktır!

Kaplama deposu

Ahşap kaplamalar fabrikanızın veya atelyenizin güneş almayan kuytu ve rutubetli bir köşesinde saklanmalıdır. Ölü bir duvarda oluşturulacak basit raflar ve rutubeti içeride tutacak naylon (Polietilen) ile yapılmış basit bir bölme bile yeterlidir. Raf sistemi yerden tasarruf etmenizi sağlayacaktır. Önemli olan kaplamalar raflardan alınırken kırılıp yırtılmamaları için gerekli özeni gösterebilmektir.

Piramit, kuşgözü ve kök kaplamalar gibi damar yönleri sürekli değişen kaplamaları hep kumaş veya hamur kıvamında tutmanız, kaplama işçiliğinde ustaların kusurlarını en aza indirecektir. Kaplama satanların yaptığı gibi kaplama deponuzu sık sık ıslatınız, bir kova dolusu su bulundurunuz ki rutubet oluşsun.

Eğer meraklı iseniz ve değerli kaplamalar kullanıyor iseniz, plastik bir leğen içerisine koyacağınız süs havuzu fıskiyesi veya sürekli devri daim eden bir akar su gerekli rutubeti sağlayacaktır. Yapı marketlerden leğen, fıskiyeli pompa ve zaman saati kolaylıkla bulabilirsiniz.

Paneller

Eğer kesimişlemleri sonucunda değişik ölçü, kalınlık, cins, renk ve yapıda panel parçaları kalıyor ve bunları saklamak durumunda iseniz, 5x10cm keresteden yapacağınız tavan ve zemin arasına sıkıştırılmış yaklaşık 30cm aralıklı dikmelerden oluşan bir çatkı en idealidir. Bu dikmeler arasına istediğiniz panel malzemeyi dik vaziyette kolayca kaydırabilir veya çekebilirsiniz. Hem de az yer tutacaktır. Çatkıların alnına basit etiketler ile malzemeleri yazabilir, aradığınızda kolayca ulaşabilirsiniz.

Kısa süre içerisinde işlenecek olan paneller tercihan 5x10cm yatık duran yastıklar üzerinde yatay olarak istiflenmelidirler.

İki yöntemi daha kesin ayırmak gerekirse; 20 adet ve azı paneller dik olarak çatkı sistemi arasında, 20 ve daha fazla adetteki paneller ise yatay olarak istiflenmelidirler.